Elektron imzo — buxgalteriya qōllab-quvvatlaşga eng kōp qōnḡiroq qiladigan sabab: hisobotni bugun topşiriş kerak, «kalit esa kōrinmayapti». Biz har hafta hal qiladigan ERI, E-IMZO, my.soliq.uz va elektron hujjat almaşinuvi tizimlari bilan odatiy muammolarni yiḡdik va har biri uçun — sabab va yeçim.
E-IMZO kalitni kōrmayapti
Sabablar: E-IMZO moduli işga tuşirilmagan (treydagi ikonka); kalit notōḡri papkada (odatiy — diskning ildizidagi DSKEYS); kalitli fleşka boşqa harf ostida aniqlangan; brauzerda kengaytma bloklangan.
Yeçim: E-IMZO işga tuşirilgan va joriy versiyagaça yangilanganini tekşiriş; kalit C diskidagi DSKEYS papkasiga nusxalangan; brauzer — Chrome yoki Edge, E-IMZO kengaytmasi yoqilgan. Windows yangilanişidan keyin modul baʼzan avtoyuklanişdan «uçib ketadi» — qaytariş.
«Kalit amal qiliş muddati tugagan»
ERI kalitlari çeklangan muddatga beriladi. Belgisi — imzo bir kunda hamma joyda işlamay qoladi. Yeçim — rōyxatga oliş markazi orqali kalitni uzaytiriş yoki qayta çiqariş; buni hisobot topşiriş kunida emas, muddat tugaşidan ikki hafta oldin qiling. Biz mijozlar kalitlarining tugaş sanalari bilan reyestrini yuritamiz va oldindan eslatamiz.
my.soliq.uz oçilmayapti yoki «osilib qoladi»
Sabablar: hisobot kunlarida (oy va çorakning oxirgi haftasi) sayt ortiqça yuklangan; kompaniyada internet ulanişni kesadigan proksi yoki filtr orqali ōtadi; eski brauzer; kompyuterda vaqt notōḡri — sertifikatlar tekşiruvdan ōtmaydi.
Yeçim: vaqtni sinxronlaş; VPN va «optimizatorlar»ni ōçiriş; keşni tozalaş; hisobot kunlarida — ertalab kiriş. Muammo faqat bitta xodimda bōlsa — deyarli har doim lokal: brauzer, kengaytmalar, antivirus.
Didox yoki boşqa EHA tizimi hujjatni imzolamayapti
Sabablar: kalit boşqa şaxsga berilgan (buxgalter direktor kaliti bilan imzolaydi — mumkin emas); foydalanuvçida tizimda imzo huquqi yōq; DSKEYS papkasida bir neça kalit ziddiyati; taşkilot STIRi mos kelmaydi.
Yeçim: kalit kimniki va taşkilot kabinetida qanday huquqlar berilganini tekşiriş; DSKEYS da faqat joriy kalitlarni qoldiriş; direktor almaşganda — qayta çiqariş va huquqlarni qayta tayinlaş.
Bank-klient «ōz» brauzeri yoki plaginini talab qiladi
Har bir bankning ōz talablari bor: biri faqat Internet Explorer rejimida işlaydi, ikkinçisi — ōz plagini orqali, uçinçisi — faqat maʼlum modeldagi USB-token bilan. Bitta kompyuterda ular ziddiyatga kiradi.
Yeçim: har bir bank uçun — ōz brauzer profili yoki alohida virtual maşina; tokenlarni kompyuterda doimiy qoldirmaslik. Va qayerda nima sozlanganini hujjatga yoziş: keyingi buxgalter rahmat aytadi.
ERI xavfsizligi — nima haqida jim turişadi
- Umumiy diskdagi kalit. «Buxgalteriya» umumiy papkasida yotgan ERI kalit faylini har qanday xodim — va har qanday virus imzolaşi mumkin. Kalit faqat egasining kompyuterida yoki tokenda saqlanadi.
- Buxgalterda administrator huquqlari «E-IMZO işlaşi uçun». Kerak emas. Bunday huquqli xatdan kelgan virus kalitlarni ham, bazani ham şifrlaydi.
- Kalitli işdan bōşagan xodim. Kalitni işdan bōşagan kuni qaytarib oliş — aks holda u kompaniya nomidan imzolaşda davom etadi.
- Hammaga bitta kalit. «Direktor kaliti kotibda, buxgalterda va menejerda» — imzo haqidagi bahsda kim imzolaganini isbotlay olmaysiz.
Biz buni qanday xizmat qilamiz
Iş ōrinlarini qōllab-quvvatlaşga E-IMZO, kalitlar, my.soliq.uz, EHA tizimlari va bank-klientlarni sozlaş, tugaş sanalari bilan kalitlar reyestri va xavfsiz saqlaş qoidalari kiradi. Buxgalteriya bir marta qōnḡiroq qiladi — hisobot kunida esa hammasi işlaydi.